Hogere vliegtaks is volgens de luchtvaartbranche ondenkbaar vanwege brandstofcrisis
In dit artikel:
De Nederlandse luchtvaartsector roept het kabinet op af te zien van de geplande verhoging van de vliegtaks in 2027 vanwege de ontwrichtende gevolgen van de oorlog in de Perzische Golf voor de brandstofmarkt. Luchtvaartmaatschappijen, reisorganisaties en brancheorganisatie Barin waarschuwen dat een hogere heffing – nu nog €30,25 per ticket, met een beoogde extra opbrengst van €1,1 miljard per jaar – de sector verder zal verzwakken, waardoor maatschappijen zoals KLM in financiële problemen komen en routes dreigen te verdwijnen.
De acute aanleiding is de brandstofcrisis: productie en transport van kerosine liggen grotendeels stil, de prijs is scherp gestegen en leveringszekerheid is onzeker geworden door incidenten zoals recente beschietingen in de Straat van Hormuz. KLM heeft inmiddels een brandstoftoeslag van €100 per ticket ingevoerd en schrapt de komende weken ongeveer 80 Europese retourvluchten die onrendabel zijn. Omdat vliegbrandstof vaak ver vooruit wordt ingekocht, verwachten maatschappijen dat de effecten tot ver in 2027 voelbaar blijven.
Sectorpartijen waarschuwen dat Nederland met de voorgenomen stijging het duurste vliegland in de EU wordt; ter vergelijking verlaagt Duitsland juist zijn toptaks voor verre vluchten en hanteert België een vast laag tarief. Door hogere heffingen zien airlines en touroperators klanten uitwijken naar grensluchthavens (Düsseldorf, Keulen/Bonn), een ontwikkeling die al zichtbaar is bij maatschappijen als Corendon. Onderzoek door KLM-opdrachtgever Markteffect liet zien dat drie kwart van de reizigers zou overwegen elders te vertrekken na een verhoging.
Tegenover deze geluiden staat recent KiM-onderzoek dat weinig aanwijzingen vond dat eerdere invoering van de vliegtaks tussen 2021 en 2024 leidde tot massale overstap naar Duitse of Belgische luchthavens; het instituut verwacht dat extra verhoging maximaal beperkte effecten zal hebben. De luchtvaartbranche betwist deze conclusies en wijst op tekortkomingen in de data (geen cijfers na 2024, geen minderjarigen meegeteld).
Politiek is de uitkomst onzeker: meer Kamerleden lijken tegen dan voor, maar geen kamp heeft een duidelijke meerderheid; het CDA is cruciaal. Tegelijkertijd pleiten milieuorganisaties juist voor een veel hogere heffing (tot circa €2,3 miljard opbrengst) en wil het Amsterdamse stadsbestuur een kilometergerichte berekening. De sector waarschuwt dat verhoging in deze uitzonderlijke brandstofsituatie economisch en politiek onverdedigbaar is en dat het risico bestaat dat hogere belastingen niet minder vliegen opleveren, maar alleen verplaatsing naar buitenlandse luchthavens en hogere kosten voor consumenten en het bedrijfsleven.